ΑΜΥΓΔΑΛΕΚΤΟΜΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΑΜΥΓΔΑΛΕΚΤΟΜΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΑΜΥΓΔΑΛΕΚΤΟΜΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

Η αμυγδαλεκτομή για την θεραπεία της υπνικής άπνοιας στα παιδιά ενίοτε εγκυμονεί κάποιους κινδύνους.

Αν και η αμυγδαλεκτομή – αδενοτομή, είναι η αποτελεσματικότερη θεραπεία για την υπνική άπνοια στα παιδιά, ενίοτε εμφανίζονται μετεγχειρητικά αναπνευστικά προβλήματα.

Τα παιδιά που υποβάλλονται σε αμυγδαλεκτομή για την θεραπεία της υπνικής άπνοιας εμφανίζουν μετεγχειρητικά αναπνευστικά προβλήματα, συχνότερα από τα παιδιά που υποβάλλονται στην ίδια επέμβαση για άλλους λόγους.

Θα πρέπει να τονισθεί με έμφαση, ότι ένας τέτοιος φόβος δεν πρέπει να απομακρύνει τους γονείς από την απόφαση της αμυγδαλεκτομής, η οποία ουσιαστικά θα ανακουφίσει το παιδί τους από το απνοϊκό σύνδρομο κατά τον ύπνο. Εξ άλλου είναι υπόθεση των γιατρών, να γνωρίζουν ότι τα παιδιά με αποφρακτική άπνοια ύπνου, έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες αναπνευστικών επιπλοκών, όπως χαμηλά επίπεδα οξυγόνου στο αίμα (υποξαιμία) κατά τη διάρκεια και αμέσως μετά την επέμβαση και να παίρνουν τα ανάλογα μέτρα ασφάλειας.

Οι γονείς θα πρέπει να είναι ενημερωμένοι, ότι αναπνευστικές δυσκολίες μπορεί να προκύψουν και αργότερα και να παρακολουθούν την κατάσταση του παιδιού των το πρώτο μετεγχειρητικό εικοσιτετράωρο κυρίως κατά τον ύπνο. Το συνηθέστερο είναι μετεγχειρητικά να ακολουθήσει μια τελείως ομαλή πορεία. Είναι όμως σημαντικό οι γονείς να γνωρίζουν, ότι η αμυγδαλεκτομή μπορεί να έχει επιπλοκές, όπως άλλωστε και κάθε άλλη χειρουργική επέμβαση.

Είναι γνωστό ότι 1-5% των παιδιών εμφανίζουν αποφρακτική άπνοια κατά τον ύπνο, μια διαταραχή κατά την οποία οι ιστοί του λαιμού συμπίπτουν κατά την διάρκεια του ύπνου, προκαλώντας επανειλημμένες παροδικές αναπνευστικές παύσεις. Το θορυβώδες ροχαλητό είναι το εμφανέστερο σύμπτωμα, αλλά για αυτά τα παιδιά, η νευρικότητα, η υπνηλία κατά την διάρκεια της ημέρας, ή αδυναμία προσήλωσης είναι κόκκινη σημαία. Στα παιδιά, η άπνοια ύπνου σχεδόν πάντα προέρχεται από απόφραξη στο επίπεδο των αμυγδαλών ή των αδενοειδών εκβλαστήσεων και οφείλεται σε χρόνια φλεγμονή αυτών των οργάνων ή υπερτροφία. Εδώ συχνά η αδενοτομή – αμυγδαλεκτομή αποτελούν απόλυτη ένδειξη.

Στις ΗΠΑ η αποφρακτική υπνική άπνοια στα παιδιά, είναι ο κύριος λόγος αμυγδαλεκτομής. Μελέτες δείχνουν ότι τα συμπτώματα υποχωρούν ή υπάρχει ουσιαστική βελτίωση σε ποσοστό που υπερβαίνει το 80% των παιδιών που χειρουργούνται.

 

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η θεραπεία της αποφρακτικής υπνικής άπνοιας στα παιδιά, εκτός της εξάλειψης αυτής καθεαυτής της επικινδυνότητας κατά τον ύπνο, έχει ευεργετικά αναπτυξιακά και γνωστικά οφέλη. Η αποφρακτική άπνοια, διαταράσσει τον ανενόχλητο ύπνο, με αποτέλεσμα το παιδί κατά την διάρκεια των ωρών εγρήγορσης να παρουσιάζει ευερεθιστικότητα, νευρικότητα, αδυναμία συγκέντρωσης και σπάνια καταβολή, υπνηλία.

Οι μελέτες δείχνουν ότι η θεραπεία της κατάστασης με χειρουργική επέμβαση, βελτιώνει σημαντικά τα προβλήματα συμπεριφοράς και τη σχολική επίδοση.

ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ

Οι συνήθεις επιπλοκές της αμυγδαλεκτομής είναι:

  • ο πόνος
  • η δυσκαταποσία και
  • η ναυτία.
  • Σποραδικά παρουσιάζεται μετεγχειρητική αιμορραγία και
  • μάλλον σπάνια αναπνευστικά προβλήματα.

Τα παιδιά με υπνική άπνοια, έχουν περισσότερες πιθανότητες μετεγχειρητικών αναπνευστικών επιπλοκών, ενώ έχουν λιγότερες πιθανότητες μετεγχειρητικής αιμορραγία από τα παιδιά με τις υποτροπιάζουσες λοιμώξεις. Δεν έχει αποδειχθεί αν υποομάδες παιδιών, όπως τα παχύσαρκα ή εκείνα με σοβαρή αποφρακτική άπνοια διατρέχουν μεγαλύτερους μετεγχειρητικούς κινδύνους. Είναι όμως επιθυμητό αυτές οι υποομάδες μετεγχειρητικά να διανυκτερεύουν 1-2 νύχτες στην κλινική. Το σύνηθες είναι μετά αμυγδαλεκτομή – αδενοτομή τα παιδιά να πηγαίνουν σπίτι τους την ίδια μέρα.

Αν η ένδειξη της αμυγδαλεκτομής μπαίνει σε παιδί με υπνική άπνοια, είναι απαραίτητο να βεβαιωθεί ότι το παιδί πάσχει από υπνική άπνοια.

Αποτελούν σοβαρές ενδείξεις:

  • το δυνατό ροχαλητό
  • η κινητικότητα του παιδιού κατά τον ύπνο
  • η μεγάλη νευρικότητα της ώρες εγρήγορσης
  • η αδυναμία συγκέντρωσης και
  • σπανιότερα η κόπωση και
  • η υπνηλία.

Η καταγραφή όμως της ποιότητας του ύπνου αποτελεί αδιάψευστη διαπίστωση.

SOURCES: David Gozal, M.D., chair, pediatrics, University of Chicago; Tod Olin, M.D., pediatric pulmonologist, National Jewish Health, Denver; Sept. 21, 2015, Pediatrics, online

Ιωάννα-Ελένη (Ελεάννα) Βιρβιδάκη, PhD, CCC-SLP
Μάστερ Παθολογίας Λόγου-Ομιλίας-Κατάποσης, Πανεπ. Βοστώνης, Η.Π.Α.
Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Πανεπ. Ιωαννίνων
email: info@virvidaki.gr

Βιογραφικό.
H Ελεάννα Βιρβιδάκη γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αθήνα ενώ έλκει την καταγωγή της από τα Χανιά. Το 1994 ξεκίνησε τον κύκλο των σπουδών της στην Βοστώνη των Ηνωμένων Πολιτειών με προπτυχιακές
σπουδές ιατρικής κατεύθυνσης και συνέχισε με μεταπτυχιακές σπουδές στην Παθολογία Λόγου και Ομιλίας από το Boston University (MSc). Το 2001 απέκτησε το δίπλωμα της κλινικής επάρκειας (Certificate of Clinical Competence) στην Παθολογία Λόγου και Ομιλίας από την Αμερικάνικη Ένωση Λογοπαθολόγων και Ακοολόγων (ΑSHA), της οποίας παραμένει ενεργό μέλος έως και σήμερα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και πριν την επιστροφή της στην Ελλάδα, εργάσθηκε ως υπεύθυνη λογοπαθολόγος σε μεγάλες μονάδες αποκατάστασης νευρογενών διαταραχών επικοινωνίας και κατάποσης ενώ παράλληλα προσέφερε
εθελοντικά τις υπηρεσίες της στην κλινική λογοπαθολογίας του Massachusetts General Hospital. To 2003 επέστρεψε στην Αθήνα όπου συνεργάστηκε επί σειρά ετών με το Ιατρικό Κέντρο Αθηνών και την Μονάδα Αγγειακών Εγκεφαλικών Επεισοδίων του Νοσοκομείου Αλεξάνδρα. Έχει συμμετάσχει με πολυάριθμες ανακοινώσεις ως προσκεκλημένη εισηγήτρια και συντονίστρια σε διαλέξεις και στρογγυλές τράπεζες σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια, με επίκεντρο εισηγήσεων στην αξιολόγηση και αποκατάσταση νευρογενών διαταραχών επικοινωνίας και σίτισης-κατάποσης (δυσφαγίας). Από τα τέλη του 2009, λειτουργεί το ιδιωτικό της γραφείο στα Ιωάννινα, σήμερα ως επιστημονική υπεύθυνη της διερευνημένης διεπιστημονικής ομάδας «Λογοποίηση». Μεταξύ του 2009-2015, επιτέλεσε το διδακτικό της έργο στο τμήμα λογοθεραπείας του Πανεπιστημίου Ηπείρου ως έμμισθη επιστημονική συνεργάτης ενώ τελευταία, αποτελεί ακαδημαϊκή υπότροφο των τμημάτων λογοθεραπείας των Πανεπιστημίων Πατρών και Ιωαννίνων. Κλινικά, ασχολείται με
παιδιά, εφήβους, ενήλικες και υπερήλικες με διαταραχές ομιλίας και λόγου/γλώσσας, ενώ τα κύρια κλινικά και ερευνητικά της ενδιαφέροντα εστιάζουν στους τομείς αποκατάστασης λόγου-ομιλίας και σίτισης- κατάποσης σε επίκτητες νευρολογικές βλάβες. Σήμερα, είναι διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων με αντικείμενο τον προσυμπτωματικό έλεγχο κατάποσης στο οξύ αγγειακό
εγκεφαλικό επεισόδιο.